Hét kennisplatform voor het aanjagen van de circulaire bouwtransitie

De bouwsector speelt een sleutelrol in het realiseren van de nationale klimaat- en circulaire ambities. De Raad voor de Toekomst van Cirkelstad roept in dit advies de nieuwe regering op om circulair bouwen centraal te stellen in het regeerakkoord. De urgentie is groot: het Rijksbrede Programma Circulaire Economie 2025 laat zien dat de doelen voor 2035 alleen haalbaar zijn als het gebruik van hernieuwbare, hergebruikte en biobased materialen fors toeneemt. Het vorige kabinet heeft echter stappen teruggezet door bouwregelgeving te versoepelen, aanscherping van de MPG-eis uit te stellen en gemeenten te verbieden om hogere duurzaamheidsambities uit te vragen. Daardoor zijn investeringen gedaald en blijven zowel milieuwinst als economische kansen onbenut. Tegelijkertijd ligt er in de bouw een enorm potentieel: de sector is verantwoordelijk voor 11 procent van de nationale CO₂-uitstoot, maar kent juist ook grote mogelijkheden voor emissiereductie, hergebruik van materialen en versterking van de binnenlandse maakindustrie. Dit advies maakt duidelijk dat circulair bouwen niet alleen noodzakelijk is voor het behalen van klimaatdoelen, maar ook aanzienlijke economische en maatschappelijke waarde oplevert.

Circulair bouwen levert aantoonbare voordelen op voor de leefomgeving, voor gebruikers en voor de waardeontwikkeling van vastgoed. Toch worden deze circulaire prestaties vandaag de dag nauwelijks meegenomen in traditionele vastgoedwaarderingen. Daardoor ontstaat een vertekend beeld: gebouwen die circulair zijn ontworpen lijken financieel minder aantrekkelijk, terwijl ze in werkelijkheid beter presteren over hun volledige levensduur. Het Whitepaper Circulaire Waardebepaling biedt een nieuwe methodiek die deze waarde wél zichtbaar maakt. In opdracht van Invest-NL ontwikkelden Envalue, Copper8, Alba Concepts en Impact Institute een raamwerk dat circulaire prestaties op een gestructureerde manier koppelt aan waarderingsparameters binnen de Discounted Cash Flow (DCF)-methodiek. Daarmee ontstaat voor het eerst een onderbouwde manier om circulaire waarde mee te nemen in de marktwaardering. Deze publicatie is een belangrijke stap richting een eerlijker en toekomstbestendiger waarderingssysteem voor de vastgoedsector.

De Milieuprestatie Gebouwen (MPG) is hét wettelijke instrument om te sturen op de milieu-impact van nieuwe gebouwen. Toch blijkt in de praktijk dat toetsing en handhaving hiervan nauwelijks plaatsvinden. Hierdoor ontbreekt inzicht in de daadwerkelijke milieu-impact van gebouwen, kunnen duurzame ambities niet worden gecontroleerd en blijft de kwaliteitsborging op circulaire prestaties achter. Deze verkenning — ontwikkeld onder de vlag van Cirkelstad — laat zien waar de huidige knelpunten zitten en welke stappen nodig zijn om circulaire prestaties volwaardig onderdeel te maken van kwaliteitsborging. De publicatie biedt een helder handelingsperspectief voor overheid, bouwers en kwaliteitsborgers, en vormt een belangrijke bouwsteen richting invoering van as-built toetsing voor MPG en WLC (Whole Life Cycle CO₂).